Start arrow Artyku造 arrow Spotkanie Boga z cz這wiekiem
 
 
Spotkanie Boga z cz這wiekiem Drukuj
07.01.2007.

Pewien bogobojny cz這wiek modli si z takim zapa貫m, 瞠 zapomnia o w豉snym synu, którego przyprowadzi do synagogi. Ch這piec poczu si osamotniony, poci庵n掖 ojca za p豉szcz i zawo豉: - Tato, tato! - Ojciec, wyrwany z rozmodlenia, zobaczy smutek syna i sam si rozp豉ka.
Dlaczego p豉czesz, tato? - zapyta ch這piec. - Dla­tego - odpowiedzia - 瞠 gdybym ja tak wo豉 Boga „Ojcze, Ojcze”, jak ty mnie wo豉貫, Bóg us造sza豚y moje wo豉nie i obj掖­by mnie tak, jak ja ciebie teraz trzymam.

砰dowskie nauczanie teologiczne o Bogu odzwierciedla bieguno­wo嗆. Podobnie jak teologia chrze軼ija雟ka, teologia 篡dowska mówi o Deus Absconditus i o Deus Revelatus - o ukrytej istocie Boga i o Jego widzialnym objawieniu, o prawdziwej naturze Boga i o sposobie, w jaki dostrzegamy Jego obecno嗆 oraz do鈍iadczamy jej w 鈍iecie i w naszym 篡ciu. Wyra瘸j帷 t biegunowo嗆 Juda Halewi, 鈔edniowieczny poeta 篡dowski, napisa:

Panie, gdzie Ci znajd?
Wysokie i ukryte jest miejsce Twojego zamieszkania.
Lecz gdzie Ci nie znajd?
安iat pe貫n jest chwa造 Twojej. [...]
Wo豉貫m do Ciebie ca造m moim sercem
A gdy wyszed貫m, aby Ci spotka,
Znalaz貫m Ci wychodz帷ego mi naprzeciw.

Istota Boga przekracza nasz wiedz i do鈍iadczenie. Pewien 鈔edniowieczny filozof 篡dowski twierdzi, 瞠 gdyby鄉y zrozumieli Boga, wtedy byliby鄉y Bogiem. Naszym zadaniem nie jest zrozu­mienie Boga, lecz stanie si 鈍iadkiem Jego obecno軼i w 鈍iecie. Teologia 篡dowska interesuje si bardziej tym, jak si do Boga od­nosimy, ani瞠li tym, jak Go definiujemy.
Nasz stosunek do Boga jest okre郵ony przez przymierze z Nim. Jak ka盥e przymierze, jak ka盥a umowa, przymierze z Bogiem to wspó責zia豉nie. Wed逝g teo­logii 篡dowskiej ca貫 篡cie jest wspó責zia豉niem z Bogiem.

砰cie cz這wieka (wierz帷ego) odznacza si biegunowo軼i mi璠zy cz這wie­czym szukaniem Boga a szukaniem przez Boga wspó責zia豉nia z lud幟i. Biblia Hebrajska to opowie嗆 o nadziejach, jakie Bóg w nas pok豉da, i o naszym post瘼owaniu, które sprawia Bogu za­wód.
Biblia opowiada o niewspó軛ierno軼i mi璠zy nadziejami, jakie 篡wi Bóg, co do przysz這軼i swoich stworze, a tym, czym one si naprawd sta造. A ze wszystkich Jego stworze najwi瘯­szy zawód sprawia Mu cz這wiek, to znaczy ka盥y z nas.
Wiemy, 瞠 Adam i Ewa mieli dwóch synów. 砰li w bardzo dobrych wa­runkach. Bóg pok豉da w nich ogromne nadzieje. A co si wyda­rzy這? Jeden syn zabi drugiego. Nast瘼ne pokolenia stawa造 si coraz gorsze. Bóg zniszczy 鈍iat potopem i zacz掖 wszystko od pocz徠ku.

Bezskutecznie.

Rozczarowania si powtarzaj. Bóg za­wsze ma nadziej, ale ludzie wci捫 Go zawodz.

Dlaczego zatem Bóg trwa w swoim zamiarze? Dlaczego nadal nas szuka, toleruje?

Poniewa nas kocha. Jest naszym Ojcem. Mi逝je nas bez zastrze­瞠, darz帷 niezas逝穎n 豉sk i przebaczeniem. Nasze uczynki Go rani, a jednak Bóg nie traci nadziei, to znaczy, wci捫 wierzy, 瞠 ludzie wype軟i swoje zadania jako Jego wspó逍racownicy w do­pe軟ianiu dzie豉 stworzenia.


Jest taka przypowie嗆:
„Pewne­go razu drog w璠rowali ojciec z synem. Ch這piec by zm璚zony i g這dny, wi璚 zatrzymali si, by odpocz望. Niedaleko by las, w którym ros造 smaczne jagody. Kiedy ch這piec je zobaczy, za­pyta ojca, czy mo瞠 i嗆 do lasu, 瞠by je zerwa i zje嗆.
Ojciec zgodzi si, ale powiedzia - Jagody s s這dkie, a im g喚biej zaj­dziesz w las, tym b璠 s這dsze, lecz mo瞠sz zaj嗆 tak daleko, 瞠 zab陰kasz si i nie b璠ziesz móg znale潭 drogi powrotnej do mnie. Gdyby tak si sta這, zawo豉j: «Ojcze, Ojcze». Wtedy ci odpowiem: «Mój synu, mój synu, chod do mnie!» A ty id za moim g這sem. Ale uwa瘸j, gdy zawo豉sz, a nie us造szysz w odpowiedzi mojego g這su, b璠ziesz wiedzia, 瞠 naprawd zab陰dzi貫. Je郵i do tego dojdzie, biegnij do mnie tak d逝go, a mnie znajdziesz”.

安iat to ksi璕a napisana przez Boga. Spotykaj帷 si z t ksi璕, nawi您uje si kontakt z jej Autorem. Komentuj帷 werset z Ksi璕i Psalmów (8, 4): „Gdy patrz na Twe niebo, dzie這 Twych palców”, - jest taka przypowie嗆: Niegdy pewien ksi­輳 篡 daleko od swego ojca, króla. Pewnego dnia otrzyma list od ojca, ucieszy si i przechowywa go jak skarb. Lecz rado嗆, jak sprawi mu list, wzmog豉 jego t瘰knot. Usiad i zawo豉 ze 透ami - O, gdybym tylko móg zobaczy ojca i dotkn望 jego d這ni. Mój ojcze, jak瞠 chcia豚ym dotkn望, cho twego ma貫go palca i uca這­wa go.
A gdy tak p豉ka, t瘰kni帷 za dotkni璚iem ojca, przysz豉 mu do g這wy my郵 - Czy nie mam listu od niego, napisanego jego w豉sn d這ni? Czy nie mo積a porówna odr璚znego pisma króla do jego d這ni? - I nagle wielka rado嗆 zago軼i豉 w sercu ksi璚ia.

Przymierze jest porównane do ma鹵e雟twa. Prorok Ozeasz (2, 21-22) przyta­cza s這wa Boga do Izraela:

I po郵ubi ci sobie na wieki,
po郵ubi przez sprawiedliwo嗆 i prawo [...]
Po郵ubi ci sobie przez wierno嗆,
a poznasz Pana.

砰dowska tradycja porównuje Tor dan przez Boga Izraelowi do umowy ma鹵e雟kiej. Istnieje biegunowo嗆 mi璠zy mi這軼i a prawem, mi璠zy wierno軼i a wzajemnym zobowi您aniem.
Przy­mierze zawarte na Synaju to wspó責zia豉nie mi璠zy Bogiem a na­rodem Izraela. Tora jest znakiem przymierza, dokumentem okre­郵aj帷ym t wspó逍rac. Objawienie na Synaju nie jest monolo­giem, lecz dialogiem. Nadanie Tory przez Boga nie by這by pe軟e, gdyby naród Izraela jej nie przyj掖. Aby ma鹵e雟two zosta這 do­pe軟ione, obie strony musz si zgodzi, musz wspó責zia豉. Aby utrzyma wspó逍rac w ma鹵e雟twie, mi這嗆 z dnia za郵ubin po­winna by codziennie odnawiana. Podobnie to, co si wydarzy這 na Synaju, trzeba na nowo prze篡wa ka盥ego dnia.

安i皻e uczynki okre郵one przez Tor i jej przykazania mog prowadzi nie tylko do przemiany ludzkiego „ja”, lecz i do przemiany Boga. Grzech powoduje i powi瘯sza rozbicie, podzia wewn徠rz objawionej Bosko軼i. 砰cie zgodne z Tor a wi璚 wype軟ianie czynem tego co Tora mówi,
(tz: 鈍i皻ych uczynków) daje jedno嗆 i harmoni w 篡ciu Boga. Uczynki Tory maj ten skutek, 瞠 鈍iat dost瘼uje duchowych b這gos豉wie雟tw.

Komentarzu do wersetu z Ksi璕i Psalmów (121, 5: „Pan twoim cieniem”) „Tak w豉郾ie jak cie cz這wieka czyni wszystko, co cz這wiek czyni, tak równie Bóg, mo積a by powiedzie, czyni to, co cz這wiek czyni. W konsekwencji cz這wiek powinien wykonywa 鈍i皻e i dobre czyny, takie jak okazywanie wspó販zucia potrzebuj帷ym, aby Bóg tak瞠 otoczy stworzenia swoj dobroci”.

W tym radykalnym twierdzeniu teologicznym 篡dowskich mi­styków i mistrzów wype軟ianie przykaza Tory po­maga nie tylko ludziom, lecz i Bogu, w przej軼iu ze stanu poten­cjalnego do aktualnego, z wygnania do odkupienia. Mo積a stwierdzi - „Za po­moc Tory i jej przykaza kszta速ujemy poniek康 Boga”. W my郵 tego pogl康u ludzkie wczuwanie si w Boga jest pierwszym kro­kiem w urzeczywistnianiu odkupienia.

Opo­wie嗆 o pewnym zdarzeniu.

Pewien 砰d wybra si pod koniec lat czterdziestych do Polski, aby spotka tych, którym uda這 si prze篡 nazistowskie obozy 鄉ierci. Wieczorem odmawia swoje modlitwy. Obok niego sta m篹czyzna, który prze篡 obozy i nie chcia si modli.
Wyja郾i:
- Ze wzgl璠u na to, co nas spotka這 w Auschwitz, nigdy ju nie b璠 si modli.

Kilka dni pó幡iej przybysz zauwa篡, 瞠 ocala造 od zag豉dy cz這wiek odmawia poranne modlitwy.
- Co ci sk這ni這 do zmiany post瘼owania? - zapyta przybysza.

Ocala造 odpowiedzia:
- Zastanawia貫m si nad tym i nagle zrozumia貫m, jak smutny i samotny musi by Bóg. Poczu貫m lito嗆 do Niego i dlatego teraz odmawiam modlitwy - aby Bóg wiedzia, 瞠 nie jest sam, 瞠 nie
zosta zapomniany w swoim 鈍iecie.

W ksi捫ce pt.,Esz Kodesz (安i皻y Ogie), napisanej w get­cie warszawskim. Która powstawa豉 w najczarniejszym okresie historii 砰dów, gdy ich cierpienia dosi璕造 szczytu, pewien rabin osi庵n掖 nowe zrozumienie problemu teodycei, czyli ist­nienia niezas逝穎nego cierpienia w 鈍iecie rz康zonym przez nie­sko鎍zonego Boga.

Wed逝g S這wa Bo瞠go Bóg bierze udzia w cierpieniu swoich stworze. Jednak瞠, b璠帷 niesko鎍zony, Bóg musi znosi niesko鎍zony ból i niesko鎍zone cierpienie, znacznie wi瘯sze ni to, jakie mog znie嗆 Jego stworzenia. Cz這wiek musi zrozumie, 瞠 jego indywidualny ból, który dzieli z nim Bóg, sta­nowi tylko ma造 fragment bólu i cierpienia, jakie Bóg znosi, gdy Jego stworzenia sprowadzaj na siebie wzajemnie tragedie i ura­zy. Rabin napisa w getcie warszawskim 14 lutego 1942 roku: „Dr璚zony cierpieniem, cz這wiek odczuwa w豉sn samot­no嗆. Odczuwa tylko w豉sne cierpienie [...] Ale Bóg odczuwa cier­pienia wszystkich swoich stworze. W nawi您aniu do Ksi璕i Izajasza (63, 9) Talmud stwierdza:, «Kiedy cz這wiek cierpi, có wte­dy Bóg mówi? Bóg mówi: Ci捫y mi g這wa. Ci捫y mi r瘯a». Bóg cierpi z nami. Nie jeste鄉y sami w naszym cierpieniu. Jak jest napisane w Ksi璠ze Psalmów (91, 15): «Ja [Bóg] jestem z nim w utrapieniu». Dalej mówi nam nasza 鈍i皻a tradycja, 瞠 Bóg cierpi wi璚ej ni jakikolwiek cz這wiek. Poniewa Bóg jest niesko鎍zo­ny, Jego ból, spowodowany cierpieniem Jego stworze, jest nie­sko鎍zony. 畝den poszczególny cz這wiek nie mo瞠 znie嗆 ani poj望 bólu Boga [...] Gdyby 鈍iat podzieli ca貫 cierpienie Boga, to by nie móg go wytrzyma. Gdyby stworzenie Bo瞠 us造sza這 d德i瘯 Bo瞠go p豉czu, to ca造 鈍iat by si rozpad”. 14 marca 1942 roku rabin napisa: „P豉cz cz這wieka, gdy ten p豉cze sam, sa­motny, mo瞠 go z豉ma i powali, tak, 瞠 stanie si niezdolny do czegokolwiek.
Ale p豉cz, gdy cz這wiek p豉cze razem z Bogiem - wzmacnia go [...] i cz這wiek znajduje w nim si造, aby rozwa瘸 s這wo Bo瞠, odmawia modlitwy i wype軟ia Bo瞠 przykazania”. Autora tych sów wywieziono z warszawskiego getta do obozu koncentracyjnego nieopodal Lublina, gdzie zosta zg豉dzony 2 li­stopada 1943 roku. Przed wywiezieniem zagrzeba swój r瘯opis w ba鎥ach. Po wojnie robotnik budowlany znalaz ba鎥i, gdy k豉d fundament pod nowy budynek na terenie zniszczonego getta war­szawskiego.
Ile jeszcze takich 鈍iadectw odwagi i wiary spoczy­wa w polskiej ziemi, czekaj帷 na odkrycie po d逝gim okresie za­pomnienia i milczenia?


 
« poprzedni artyku   nast瘼ny artyku »